بازار نفت با بحران حملونقل مواجه شده است؛ بحرانی که نشان میدهد هزینههای انرژی احتمالاً به این زودیها کاهش نخواهد یافت. اگرچه قیمت نفت از اوج خود در دوران جنگ پایین آمده است، تداوم مشکلات حملونقل نفت خام نشان میدهد که این کاهش قیمت ممکن است تأثیر چندانی بر جلوگیری از افزایش فشار بر مصرفکنندگان نداشته باشد.
با تداوم جنگ ایران در بخش عمدهای از سال جاری، هزینههای انرژی به یکی از دغدغههای اصلی سرمایهگذاران تبدیل شده است. در همین حال، قیمت نفت خام برنت بهعنوان شاخص بینالمللی نفت، اخیراً نوسانات زیادی داشته و در هفته گذشته در محدوده ۱۰۵ دلار در هر بشکه معامله شد؛ زیرا معاملهگران همزمان اختلالات عرضه و چشمانداز پایان جنگ را ارزیابی میکنند.
با این حال، به گفته تحلیلگران بازار نفت خام، نگرانی کارشناسان انرژی دیگر صرفاً به کمبود عرضه نفت محدود نمیشود، بلکه بحران حملونقل دریایی نیز به یکی از مسائل اصلی این بازار تبدیل شده است.
آژانس بینالمللی انرژی اعلام کرد: پالایشگاههای آسیایی با بالاترین هزینههای حملونقل مواجه شدهاند. نرخ حملونقل برای یک نفتکش بسیار بزرگ در مسیری از خلیج فارس به آسیا تا اوایل اکتبر به حدود ۳۶ دلار در هر بشکه افزایش یافته که بیش از پنج برابر هزینه قبل از جنگ ایران است. هزینههای مسیر منطقه گلفکاست آمریکا به چین از ۳۷ دلار در هر بشکه فراتر رفته است.
بر اساس دادههای وبسایت اطلاعاتی کشتیرانی «فیرن پالْس»، نرخ کرایه نفتکشهای بسیار بزرگ (VLCC) که بهطور گسترده در خلیج فارس مورد استفاده قرار میگیرند، طی یک سال گذشته بیش از چهار برابر شده است. این نرخ از حدود ۵۰ هزار دلار در روز در اواخر سال ۲۰۲۵ به بیش از ۲۰۰ هزار دلار در روز در ماه اکتبر رسیده است.
همچنین برآورد مؤسسه «بیسیای ریسرچ» نشان میدهد که هزینه سفر دریایی نفتکشهای غولپیکر از خلیج فارس به خاور دور از کمتر از ۲ دلار به بیش از ۳۰ دلار برای هر بشکه افزایش یافته است.
مؤسسه بیسیای ریسرچ اعلام کرد که مسدود شدن تنگه بابالمندب باعث شده برخی کشتیهایی که از منطقه خاورمیانه عبور میکنند، مسیرهای طولانیتری را طی کنند. از سوی دیگر، حملات اخیر، تعداد نفتکشهای فعال و قابل بهرهبرداری در جهان را کاهش داده است. برآورد مؤسسه «اچافآی ریسرچ» نیز نشان میدهد که جهان طی دو هفته گذشته حدود ۲۰ نفتکش را از دست داده است.