مجموع تحولات و مواضع اخیر در واشنگتن و تل‌آویو نشان می‌دهد احتمال قریب‌الوقوع سومین جنگ آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران به مرحله‌ای جدی و هشداردهنده رسیده است. نشانه‌های سیاسی، نظامی و امنیتی در واشنگتن و تل‌آویو، در کنار تحرکات عملیاتی در منطقه، ضرورت بازنگری فوری در محاسبات امنیتی کشور را دوچندان کرده است. مسئله مهم این است که ایران نباید بار دیگر گرفتار همان خطای محاسباتی و فریب دیپلماتیکی شود که در روزهای منتهی به جنگ ۱۲روزه و جنگ ۳۹روزه تجربه کرد؛ خطایی که در آن، امید به مذاکره و دریافت نشانه‌های مثبت از طرف آمریکایی، منجر به غافلگیری تمام‌وکمال امنیتی، حفاظتی و وقوع واقعه تلخ شهادت رهبری و فرماندهان ارشد نیروهای مسلح شد.
روزنامه پولیتیکو در گزارشی درباره پیامدهای شکست جمهوری‌خواهان در انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا نوشت جنگ ایران به یکی از عوامل اصلی فشار بر کاخ سفید تبدیل شده است. جی‌دی ونس، معاون ترامپ، مخالفت رأی‌دهندگان با جنگ را تأیید کرده و خود ترامپ نیز پذیرفته است که درگیری با ایران در شکست حزبش نقش داشته است. بااین‌حال، این اعترافات به معنای کنارگذاشتن گزینه نظامی نیست. پولیتیکو دو شاخص را برای ارزیابی احتمال جنگ برجسته کرده است: نخست، آرایش نظامی آمریکا؛ دو ناو هواپیمابر در منطقه حضور دارند و ناو روزولت نیز در مسیر استقرار است. دوم، پیش افتادن اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری، می‌تواند نشانه استمرار فشار اقتصادی باشد، درحالی‌که برجسته شدن نقش مارکو روبیو یا ادامه محوریت ویتکاف و کوشنر، از تغییر اولویت میان فشار نظامی و مذاکره حکایت می‌کند.
خانه‌نشینی ونس
اما یکی از مهم‌ترین متغیرهای جدید، وضعیت سیاسی ترامپ پس از شکست انتخاباتی است. نیویورک‌تایمز در گزارشی درباره احتمال حمله مجدد به ایران، نوشته است: «رؤسای جمهور گذشته که ناگهان در وضعیت اردک لنگ قرار گرفتند، برای نشان دادن اینکه نقش آنها به‌عنوان فرمانده کل قوا بی‌تغییر است، اغلب به گزینه‌های نظامی خود روی آورده‌اند.»
نمونه تاریخی این وضعیت، جورج بوش پس از شکست جمهوری‌خواهان در انتخابات میان‌دوره‌ای سال ۲۰۰۶ بود. او پس از برکناری دونالد رامسفلد، وزیر دفاع وقت، راهبرد نظامی آمریکا در عراق را تغییر داد و نیروهای بیشتری به عراق اعزام کرد و عملیات نظامی را افزایش داد. اکنون نیز با تغییر توازن قدرت در کنگره، ترامپ ممکن است برای نمایش اقتدار فرماندهی خود به اقدام نظامی متوسل شود. به ادعای ان‌بی‌سی به نقل از مقام‌های آمریکایی، مشاوران ترامپ به او گفته‌اند فرصت ازسرگیری عملیات نظامی گسترده علیه ایران رو به پایان است.
در همین چارچوب، پولیتیکو از کنارگذاشته شدن جی‌دی ونس از مذاکرات ایران به دستور ترامپ خبر داده است؛ تصمیمی که پس از آن اتخاذ شد که ونس شکست جمهوری‌خواهان را به جنگ طولانی‌مدت ایران نسبت داد. از سوی دیگر، ترامپ خواستار تصویب فوری لایحه ۳۵۰ میلیارد دلاری تقویت توان نظامی آمریکا شده و دموکرات‌ها را به تلاش برای جلوگیری از سرمایه‌گذاری در امنیت ملی متهم کرده است. هم‌زمان، دریاسالار کرت رنشاو، فرمانده ناوگان پنجم آمریکا، پس از سفر به اراضی اشغالی با ایال هارل، فرمانده نیروی دریایی رژیم صهیونیستی و دیگر فرماندهان ارشد این رژیم دیدار کرده است.
تمدید مأموریت ناوگروه جرج بوش
گزارش شبکه NOW MS نیز از ابعاد دیگری از آمادگی نظامی آمریکا پرده برداشته است. در نشست ۹ نوامبر با حضور حدود ۵۰۰ نفر از خانواده‌های کارکنان ناوگروه جرج بوش در پایگاه نورفولک، فرماندهان نیروی دریایی اعلام کرده‌اند نیروهای این ناوگروه برای تعطیلات پیش‌رو به خانه بازنمی‌گردند. این دومین بار است که مأموریت ناوگروه پس از ترک نورفولک برای یک استقرار استاندارد شش تا هفت‌ماهه تمدید می‌شود. هانگ کاو، سرپرست وزارت نیروی دریایی آمریکا، به خانواده‌ها گفته است برای احتمال استقرار یک‌ساله آماده باشند. او با طرح ادعاهایی درباره افزایش توان موشکی و پهپادی ایران، این تمدید مأموریت را ضروری دانسته است.
در تل‌آویو نیز کانال ۱۳ تلویزیون رژیم صهیونیستی از برگزاری نشست ارزیابی وضعیت امنیتی توسط نتانیاهو خبر داده و مدعی شده مقام‌های ارشد اسرائیلی احتمال شعله‌ورشدن جنگ ایران در آینده نزدیک را جدی می‌دانند. به ادعای این رسانه، سه سناریو مطرح است: حمله موشکی ایران به اراضی اشغالی و پاسخ گسترده اسرائیل، آغاز جنگ با پشتیبانی آمریکا یا عملیات یک‌جانبه ارتش رژیم صهیونیستی در ایران.
با وجود این حجم از نشانه‌ها، محمدباقر قالیباف نیز پس از مدت‌ها سکوت درباره تجربه تاریک اسلام‌آباد و در سایه درک تغییر در ایران توسط آمریکا، روسیه و چین در نامه‌نگاری ونس و تماس‌های چین و روسیه به سرلشکر رضایی، در گفت‌وگویی اظهار داشت: «آخرین پاسخ خود را به آمریکا داده‌ایم؛ اکنون توپ در زمین آنهاست.» او تأکید کرده آمریکا هنوز پاسخ رسمی و مشخصی نداده و برای ادامه مذاکرات و بازگشایی تنگه هرمز باید هفت شرط ایران محقق شود. قالیباف همچنین از کاهش مهلت پیشنهادی میانجی‌ها از هفت روز به دو روز خبر داده و گفته است تیم مذاکره‌کننده تغییری نکرده و همچنان ریاست آن را برعهده دارد.
نکته اساسی آن است که در شرایط کنونی، دیگر نمی‌توان با چند موضع‌گیری درباره آمادگی برای جنگ یا قرارگرفتن توپ در زمین آمریکا، مسئولیت تصمیم‌گیری را به آینده موکول کرد. از زمان جنگ ۳۹روزه تاکنون، در سایه محاسبات اشتباه و فریب‌خوردگی در پرونده مذاکرات، از جمله در عملکرد قالیباف، پزشکیان و عراقچی، و همچنین ترمزهای سیاسی در برابر ظرفیت‌های نیروهای مسلح، بارها فرصت‌هایی در اختیار ترامپ قرار گرفته است. نتیجه این وضعیت، تثبیت محاصره دریایی و حرکت آمریکا به سمت اعمال محاصره زمینی و هوایی نیز بوده است. اکنون کشور به آمادگی همه‌جانبه امنیتی، نظامی، حفاظتی و پدافند غیرعامل نیاز دارد؛ نه امید بستن به سیگنال‌های مذاکره و وعده‌های میانجی‌ها.
اردک لنگ در سودای قمار جدید
شکست انتخاباتی ترامپ، محدودیت‌های سیاسی پیش روی جمهوری‌خواهان، نگرانی از وضعیت لیم‌داک و تلاش مشاوران برای استفاده از فرصت باقی‌مانده پیش از آغاز به کار کنگره جدید، در کنار آرایش نظامی آمریکا و هماهنگی دریایی واشنگتن و تل‌آویو، تصویری نگران‌کننده از احتمال جنگ جدید ترسیم می‌کند؛ آن هم در شرایطی که عراقچی همچنان از پیشنهاد مذاکره دو روزه سخن می‌گوید و قالیباف از پاسخ نهایی به آمریکا خبر می‌دهد.
