• نویسنده: مسعود حنیفی

در جریان این دیدار، اشاره به سکانس روشن کردن سیگار با یک دست در فیلم ناخداخورشید، یادآور هنرنمایی درخشان ارجمند شد؛ لحظه‌ای که در همان نخستین مواجهه، بسیاری از مخاطبان را به عمق توانمندی‌های بازیگری او رهنمون ساخت. بر هیچ‌کس پوشیده نیست که داریوش ارجمند بنا بر هر معیار و شاخصی، یکی از برجسته‌ترین بازیگران تاریخ سینما و تلویزیون ایران به شمار می‌رود. اما پرسش اساسی آن است که آیا در آینده نیز شاهد ظهور بازیگری خواهیم بود که ضمن تسلط کامل بر شناخت درام و آشنایی با سبک‌های گوناگون بازیگری، از دانش عمیق تکنیکی و مبانی آموزشی این هنر برخوردار باشد و برخلاف بسیاری از هنرپیشه‌های امروزی، از سطحی‌نگری و کم‌سوادی به دوری کند؟ دقیقاً به همین دلیل است که در سال‌های اخیر، فارغ از مسئله کهولت سن، پیشنهادهای کاری کمتری به ایشان ارائه شده است؛ زیرا ارجمند از شخصیتی آزاده بهره‌مند بوده و همواره بر اصول و اعتقادات خود استوار مانده است. بر همین اساس، فراموش‌شدن در سینمایی که اکنون سال‌هاست به مأمنی برای افراد کم‌سواد بدل شده، برای او تفاوت چندانی ایجاد نمی‌کند، زیرا این هنرمند هم در صحنه و هم در زندگی شخصی، همواره با صداقت و استقلال رأی زیسته است. اکنون با هر معیار و سنجه‌ای که بخواهیم ارزیابی کنیم، بازیگران بی‌مایه‌ای نظیر زر امیرابراهیمی و لاله مرزبان، با وجود کسب جوایز به‌اصطلاح معتبر از جشنواره‌های کن و ونیز، باید گام‌های بسیار بلندی بردارند تا به مرتبه هنری ارجمند دست یابند؛ به‌گونه‌ای که اگر آثار شاخصی همچون اعتراض، ناخداخورشید، ستایش، ازدواج به سبک ایرانی و امثال آن را بدون حضور ارجمند تصور کنیم، تماشای تصاویر فاقد هرگونه جذابیت و عمق هنری خواهد بود. حضور او در هر اثری، ژرفایی بی‌بدیل و غیرقابل جایگزینی پدید می‌آورد که تنها ثمره تجربه‌ای گران‌سنگ، هوش هنری سرشار و وفاداری بی‌چون‌وچرا به حرفه است. این میراث گران‌بها، یادآور آن است که سینمای ایران همواره مدیون هنرمندانی است که با اصالت و تعهد، عرصه هنر را به قله‌های رفیع رسانده‌اند. متأسفانه باید اذعان داشت که هنر بازیگری در ایران در حال احتضار است و امروزه گروه‌های فیلمسازی برای جذب مخاطب، ناچار به بهره‌گیری از دلقک‌های اینستاگرامی شده‌اند که نه تنها دانشی از هنر ندارند، بلکه سینما را به عرصه‌ای برای خودنمایی‌های سطحی بدل کرده‌اند. در چنین شرایطی، قدر امثال داریوش ارجمند را باید بیش از پیش دانست؛ هنرمندانی که با اصالت و تعهد، آبروی این هنر را حفظ کرده‌اند و نبودشان، خلأیی جبران‌ناپذیر در پیکره سینمای ایران ایجاد خواهد کرد.