نرخ دلار در بازار غیررسمی ارز، همچنان در کانال ۲۶۰ هزار تومان نوسان میکند. با این حال در شرایط کنونی، معیشت مردم و نوسانات ارزی به اصلیترین دغدغه کشور تبدیل شده است. نمایندگان مجلس بر لزوم تغییر در سیاستهای ارز و پولی تأکید دارند و از ناتوانی در کنترل بازار ارز و نقش مدیریت دولت چهاردهم انتقاد کردند.
آنها معتقدند که بخش اصلی بحران ریشه در سیاستهای پولی و ارزی و ضعف در عملکرد بانک مرکزی دارد. حمیدرضا حاجیبابایی، نایبرئیس مجلس، با اشاره به ضرورت مقابله با جنگ روانی و اقتصادی دشمن، گفت: مدیریت اقتصاد از مهمترین اولویتهای کشور است و در شرایط کنونی باید در بالاترین سطح مورد توجه قرار گیرد و تمام توان مسئولان در کشور به سمت مدیریت اقتصادی و حل مسائل معیشتی مردم هدایت شود.
او افزود: مردم از این ناراحت نمیشوند که جنگ موجب گرانی شود؛ آنچه مردم را ناراحت میکند این است که بیمدیریتی یا کمدقتی موجب گرانی شود. اینکه مجموعههایی خواسته یا ناخواسته به دشمن کمک کنند، پذیرفتنی نیست و باید با آنها برخورد شود. او تأکید کرد: هرگونه ایجاد بستر برای سیاهنمایی، تبلیغ دشمن و فراهم کردن زمینه سوءاستفاده دشمن، قطعاً نابخشودنی است.
وظیفه بانک مرکزی چیست؟
حسین امامیراد، عضو کمیسیون آموزش مجلس، نیز گفت: بانک مرکزی نمیتواند صرفاً نظارهگر کاهش ارزش پول ملی و افزایش قیمتها باشد. بر اساس قانون بانک مرکزی، مهار تورم و کمک به حفظ و ارتقای ارزش پول ملی از اهداف صریح این بانک است؛ بنابراین پرسش مجلس و افکار عمومی روشن است؛ اینکه بانک مرکزی در حوزه اختیارات خود برای مهار این فشارها چه کرده و نتیجه این اقدامات چه بوده است؟ او با اشاره به عبور نرخ دلار از مرز ۲۶۶ هزار تومان اظهار کرد: نمیتوان نسبت به افزایش نرخ ارز بیتفاوت بود؛ وقتی نرخ ارز بالا میرود، هزینه واردات مواد اولیه، تجهیزات، دارو، کالاهای واسطهای و بسیاری از کالاهای مصرفی افزایش پیدا میکند و این افزایش هزینه در نهایت خود را در قیمت کالا و خدمات و کوچکتر شدن سفره مردم نشان میدهد.
این نماینده مجلس تصریح کرد: البته نمیتوان تمام مشکلات ارزی و تورمی را متوجه بانک مرکزی دانست، چرا که کسری بودجه دولت، ناترازی شبکه بانکی، محدودیت منابع ارزی، تحریمها، شوکهای خارجی و انتظارات تورمی، همگی در شرایط موجود نقش دارند؛ اما وجود این عوامل، مسئولیت بانک مرکزی را منتفی نمیکند. او تأکید کرد: بانک مرکزی باید اعلام کند چه میزان ارز با چه هدفی، در چه مقاطعی و با چه سازوکاری وارد بازار کرده و نتیجه این مداخلات بر نرخ ارز، ذخایر ارزی و انتظارات تورمی چه بوده است. صرف تزریق ارز نمیتواند معیار موفقیت سیاست ارزی باشد؛ باید هزینه و نتیجه مداخله در کنار یکدیگر ارزیابی شود.
امامیراد با اشاره به سوابق و عملکرد عبدالناصر همتی در دو دوره ریاست بانک مرکزی گفت: همتی در دوره پیشین ریاست خود بر بانک مرکزی که ۳۴ ماه به طول انجامید، علیرغم وعدههای متعدد، نهتنها توفیقی در کنترل بازار ارز، مدیریت نقدینگی و مهار تورم نداشت، بلکه رکورد افزایش نرخ ارز به میزان ۵.۲۲ درصد در ماه را ثبت کرد که بالاترین نرخ در بین تمام رؤسای بانک مرکزی در دو دهه اخیر است. او ادامه داد: امروز دیگر نوبت وعده نیست؛ نوبت پاسخگویی به سفرهای است که هر روز کوچکتر میشود. همتی سالها درباره تورم و ارز به دیگران انتقاد کرد و نسخه پیچید، اما اکنون که خود در رأس بانک مرکزی قرار دارد، باید کارنامهاش را روی میز بگذارد. اگر نرخ ارز، تورم و کاهش ارزش پول ملی همچنان ادامه دارد، باید مسئولیت تصمیمها و نتایج آن را بپذیرد و مشخص کند بانک مرکزی تا کجا میخواهد در برابر سقوط ارزش پول ملی صرفاً تماشاگر باشد.