مسعود پزشکیان رئیس دولت چهاردهم و اعضای کابینهاش در حالی از محدودیتهای ناشی از جنگ (محاصره) و اختلال درمسیرهای تجاری کشور سخن میگویند که توقف هزاران کامیون و کانتینر در مرزهای شمالغرب و جنوبشرق کشور، ضرورت فعالتر شدن دیپلماسی اقتصادی دولت با کشورهای همسایه را برجسته کرده است.
به گزارش گروه اقتصادی روزنامه نوبنیاد؛ طبق اعلام رئیس گمرک در مرز بازرگان، حدود ۲۵۰۰ تا ۳ هزار کامیون در انتظار عبور محمولههایی شامل گاز، کالاهای صادراتی، میلگرد و مقاطع فولادی هستند. فرود عسگری، در این باره افزود: مسئله اصلی، ایجاد تناسب میان ظرفیت خروج ایران و ظرفیت پذیرش طرف مقابل است. در صورتی که لاین جدید در سمت ترکیه فعال شود، میتوان ظرفیت عبور کامیونها را افزایش داد و از حجم صف موجود در مرز بازرگان کاست. او افزود: برای افزایش ظرفیت خروج، نصب باسکول و افزایش خطوط خروجی به سه یا چهار لاین در دستور کار قرار دارد و راهاندازی لاین جدید در سمت ترکیه میتواند از حجم صف بکاهد.
اما گره تجارت ایران تنها در مرز ترکیه نیست. در مسیر پاکستان نیز وضعیت مشابهی جریان دارد. پیمان سنندجی، رئیس کمیسیون حملونقل اتاق بازرگانی تهران، از توقف نزدیک به ۱۷ هزار کانتینر ایرانی در بندر کراچی خبر داد و گفت: مرز میرجاوه تقریباً بسته است و بیش از ۳ هزار کامیون به دلیل کمبود زیرساخت و مشکلات موجود در مرز ریمدان متوقف ماندهاند. به گفته او، ۲۴ساعته شدن فعالیت مرز اقدام مثبتی است، اما صرفاً افزایش ساعات فعالیت مرز نمیتواند مشکل توقف کامیونها را برطرف کند. سنندجی تأکید کرد: مرز نباید محل ایستایی خودروها و کالاها باشد و ایجاد پسکرانههای مناسب را برای جلوگیری از تجمع کامیونها ضروری دانسته است.
این ارقام نشان میدهد مسئله فقط افزایش ظرفیت گمرک نیست؛ بخشی از راهحل در مذاکره و هماهنگی با کشورهای همسایه قرار دارد. وقتی مسیرهای اصلی تجارت تحت فشار قرار میگیرند، دولت باید همزمان با توسعه زیرساخت، از ظرفیت دیپلماسی برای افزایش خطوط پذیرش، تسهیل تردد و ایجاد مسیرهای جایگزین استفاده کند. با این حال مسعود پزشکیان با تأکید بر ضرورت پایان جنگ، خطاب به منتقدان گفت: به جای بیان دردها، برای درمان مشکلات باید چاره کرد. اکنون همین منطق میتواند در حوزه تجارت نیز معیار ارزیابی عملکرد دولت باشد. فعالان اقتصادی بیش از انتقاد از شرایط، به اقدام، رایزنی و حل گرههای عملیاتی نیاز دارند. در شرایطی که هزاران کامیون و هزاران کانتینر در انتظار عبور ماندهاند، دیپلماسی با ترکیه و پاکستان و سایر همسایگان، دیگر یک انتخاب فرعی نیست؛ بخشی از ضرورت مدیریت بحران اقتصادی و حفظ جریان تجارت کشور است.