سعید مصباح
کار دیگر از شوخیهای سخیف گذشته است؛ ظاهراً برخی برنامهسازان و مجریان پلتفرمی به این نتیجه رسیدهاند که برای دیده شدن باید هر خط قرمزی را لگدمال کرد. حالا دیگر با لودگیهای سطحی طرف نیستیم؛ شوخیهای صریح جنسی، ادبیات زننده و پرسشهای مبتذل، آرامآرام در حال تبدیل شدن به بخشی از سرگرمی رسمی و عمومی هستند.
در برنامه «دری به روی جام» در «آپارات اسپورت»، ایمان صفا به عنوان مهمان، در حضور یک خانم، زنندهترین شوخیهای جنسی را با وقاحت بر زبان میآورد؛ گویی نه دوربین روشن است، نه برنامه مخاطب عمومی دارد و نه کسی قرار است درباره این ابتذال پاسخگو باشد. در برنامهای دیگر، مجری مردی که اساساً از جنس کمدینهای اینستاگرامی است، به جای گفتوگوی حرفهای با بازیگر زن مهمان، سراغ پرسشهای زرد درباره پروتز و جراحی زیبایی میرود؛ پرسشهایی آنقدر بیربط و مبتذل که حتی صدای خود بازیگر هم درمیآید که این چه سؤالهایی است که پرسیده میشود!
مسئله فقط بیمزه بودن این برنامهها نیست. مسئله این است که عدهای تصور کردهاند هرچه بیپرواتر و بیحیاتر باشند، حتماً بامزهترند. انگار در منطق جدید سرگرمی، ابتذال جای خلاقیت را گرفته و وقاحت جای طنز نشسته است.
اما سؤال اصلی از این جماعت نیست؛ سؤال از مسئولان ذیربط است: این که دقیقاً کجا هستند؟ چه کسی بر این وضعیت نظارت میکند؟ چرا باید فرهنگ و سرگرمی میلیونها ایرانی به حال خود رها شود تا مشتی سلبریتیِ مجازی و کمدین اینستاگرامی، به ابتداییترین شکل ممکن، ذائقه فرهنگی جامعه را تعیین کنند؟ چرا کسی مبحث ناتو فرهنگی را جدی نمیگیرد؟
فرهنگ را نمیشود به حال خود رها کرد. وقتی میدان را خالی میکنید، طبیعی است که ابتذال وارد میشود. سؤال اینجاست: چرا فرهنگ کشور را به مشتی ناآگاه سپردهایم؟ جنگ نظامی با آمریکا و اسرائیل نتوانست جمهوری اسلامی را از بین ببرد اما دستفرمانی که برخی از متولیان فرهنگ اتخاذ کردهاند خطری به مراتب جدیتر از جنگ نظامی را در پی دارد و قطعا خسارات جبران ناپذیر به کشور وارد خواهد کرد.