نویسنده: مسعود حنیفی

کیتی پری به استفاده از ترانه «Firework» در ویدئویی منتسب به کاخ سفید، اعتراض کرد و گفت نمیخواهد از کارهای او علیه ایران استفاده شود. این ترانه از شناختهشدهترین آثار کیتی پری است و در ذهن مخاطبان، با مفاهیمی چون امید، اعتمادبهنفس، رهایی فردی و همدلی پیوند خورده است. به همین دلیل، قرار گرفتن آن بر تصاویر مربوط به حملات نظامی یا نمایش قدرت جنگی علیه ایران، از نگاه او نوعی تحریف آشکار معنای اثر به شمار میآید. پری در موضعگیری خود تأکید کرده که هرگز اجازه چنین کاری را نداده است. این نکته اهمیت زیادی دارد، چون استفاده از موسیقی در محتوای سیاسی یا نظامی، معمولاً این تصور را به وجود میآورد که صاحب اثر با پیام آن همراه است. به بیان دیگر، اعتراض او فقط به پخش بدون مجوز یک آهنگ محدود نمیشود، بلکه به مصادره معنایی اثرش برای توجیه یا تزیین یک روایت جنگی مربوط است. جمله کلیدی او که موسیقیاش برای نزدیک کردن مردم به یکدیگر ساخته شده، نه برای جشن گرفتن جنگ، دقیقاً نشان میدهد که مسئله اصلی، تقابل میان هنر و خشونت است.
این اتفاق البته در آمریکا بیسابقه نیست و دونالد ترامپ طی سالهای گذشته بارها با اعتراض هنرمندان به دلیل استفاده از آثارشان یا به دلیل سیاستهای تهاجمیاش مواجه شده است. نیل یانگ بارها به پخش آثارش در تجمعهای ترامپ اعتراض کرد و حتی شکایت حقوقی او مطرح شده است. گروه رولینگ استونز نیز هشدار داد که استفاده از ترانههایشان در برنامههای ترامپ باید متوقف شود. ریانا، ادل، فارل ویلیامز، آر.ای.ام و بروس اسپرینگستین هم در مقاطع مختلف مخالفت خود را با استفاده سیاسی از موسیقیشان اعلام کردند. در ماجرای جنگ با ایران نیز چهرههایی مانند رز مکگوان، مایکل مور و کاردی بی آشکارا از سیاستهای جنگطلبانه ترامپ انتقاد کردند و هشدار دادند که چنین تصمیمهایی میتواند منطقه و حتی شهروندان آمریکایی را در معرض خطر قرار دهد. در مجموع، اعتراض کیتی پری را باید در ادامه همین سنت گستردهتر دید: مقاومت هنرمندان در برابر آنچه تلاش برای پیوند دادن نام و اثرشان با جنگ، ملیگرایی تهاجمی و بهرهبرداری سیاسی از هنر میدانند.