مسئولان دولت چهاردهم از جمله مسعود پزشکیان رئیس دولت در ماههای گذشته بارها حذف ارز ترجیحی و «جراحی ارزی» در نیمه دی دیماه ۱۴۰۴ را با این استدلال توجیه کردهاند که اگر این تصمیم اجرا نمیشد، کشور با خطر قحطی روبهرو میشد. اما تازهترین گزارش سازمان جهانی خواروبار و کشاورزی ملل متحد، فائو، تصویری متفاوت از وضعیت تولید و ذخایر غلات ایران ارائه میدهد؛ تصویری که دستکم نیازمند بازخوانی دقیقتر ادعای «قحطی» است.
به گزارش گروه اقتصادی روزنامه نوبنیاد؛ سازمان جهانی خواروبار و کشاورزی ملل متحد، فائو، در جدیدترین گزارش خود از سلسله گزارشهای «دورنمای محصولات و وضعیت غذایی»، کل تولید غلات ایران در سال زراعی جاری را ۲۱.۶ میلیون تن اعلام کرده است. بر اساس پیشبینی فائو، تولید غلات ایران در سال ۲۰۲۶ با افزایش ۱۱ درصدی نسبت به سال قبل مواجه خواهد شد. ایران در سال گذشته ۱۹.۵ میلیون تن غله تولید کرده بود. متوسط تولید غلات ایران طی پنج سال گذشته ۲۱.۴ میلیون تن بوده و انتظار میرود ایران در سال جاری حتی بالاتر از متوسط پنجساله، غله تولید کند.
بر پایه این گزارش، تولید گندم ایران که در سال ۲۰۲۵ حدود ۱۲ میلیون تن اعلام شده بود، در سال ۲۰۲۶ با افزایش ۱.۷ میلیون تنی به ۱۳.۷ میلیون تن خواهد رسید. تولید شلتوک برنج نیز ۳.۹ میلیون تن پیشبینی شده که نسبت به سال قبل تغییری نخواهد داشت. تولید سایر غلات ایران هم در سال ۲۰۲۶ با افزایش ۴۰۰ هزار تنی، از ۳.۶ میلیون تن در سال ۲۰۲۵ به ۴ میلیون تن میرسد.
در بخش ذخایر نیز گزارش فائو نشان میدهد ذخایر غلات ایران در سال ۲۰۲۶ به ۱۳.۳ میلیون تن افزایش یافته است؛ در حالی که این رقم در سال قبل ۱۲.۴ میلیون تن بود. ایران با این حجم ذخایر، در رتبه سوم آسیا قرار گرفته است. چین با ذخایر ۴۱۶ میلیون تنی در جایگاه نخست و هند با ۸۳ میلیون تن در رتبه دوم قرار دارند. مقایسه منطقهای نیز قابل توجه است. پاکستان با جمعیتی تقریباً دو برابر ایران، فقط ۳.۱ میلیون تن ذخیره غلات دارد؛ یعنی حدود یکچهارم ذخایر ایران. ذخایر غلات اندونزی ۱۰ میلیون تن، فیلیپین ۳.۷ میلیون تن، کره جنوبی ۳.۷ میلیون تن و ترکیه ۵.۹ میلیون تن برآورد شده است. کل ذخایر غلات جهان در سال جاری ۹۴۹ میلیون تن اعلام شده که ۱.۴۴ درصد آن به ایران اختصاص دارد. دادههای فائو نشان میدهد روایت «قحطی در صورت عدم جراحی ارزی» دستکم با وضعیت تولید و ذخایر غلات ایران نیازمند توضیح بیشتر است.