اظهارات مسئولان تشکلهای تولیدی تصویری متفاوت از وضعیت زنجیره تولید و توزیع ارائه میدهد؛ تصویری که از یک سو از نزدیک شدن کشور به خودکفایی در تولید گوشت و وجود ظرفیت مازاد در صنعت مرغداری حکایت دارد و از سوی دیگر، از بحران نقدینگی، زیان سنگین تولیدکنندگان و ناکارآمدی نظام توزیع پرده برمیدارد.
به گزارش گروه اقتصادی روزنامه نوبنیاد؛ فعالان این بخش هشدار میدهند اگر سیاستهای حمایتی، تأمین سرمایه در گردش و سازوکار صادرات اصلاح نشود، تداوم زیان تولیدکنندگان میتواند به خروج بخشی از واحدهای تولیدی از چرخه فعالیت، کاهش عرضه و در نهایت جهش دوباره قیمتها در بازار منجر شود. به اعتقاد آنها، فاصله قابل توجه میان قیمت تولید و قیمت مصرف، بیش از آنکه ناشی از هزینههای تولید باشد، ریشه در ساختار توزیع و سیاستگذاریهای ناپایدار دارد؛ موضوعی که در صورت بیتوجهی، امنیت غذایی کشور را نیز با چالش مواجه خواهد کرد.
ارسلان قاسمی، رئیس کمیسیون کشاورزی اتاق تعاون ایران، اظهار کرد: ظرفیت تولید گوشت مرغ در کشور به ۳.۲ میلیون تن رسیده، اما تولید به اندازه این ظرفیت انجام نمیشود. وی افزود: سالانه حدود ۹۰۰ هزار تن گوشت قرمز در کشور تولید میشود و فاصله اندکی تا خودکفایی کامل وجود دارد که در صورت حمایت دولت از بخش تولید، این هدف قابل دستیابی خواهد بود. قاسمی، علت اصلی گرانی گوشت در بازار را ناکارآمدی نظام توزیع دانست و گفت: تولیدکننده محصول خود را با قیمت واقعی عرضه میکند، اما اشکال در شبکه توزیع و بازار باعث میشود گوشت با قیمتهای بالاتری به دست مصرفکننده برسد.
افشین دادرس، مدیرعامل اتحادیه دامداران، نیز با اشاره به مشکلات نقدینگی دامداران گفت: سامانه «پالیز» بانک کشاورزی نتوانسته نقش مؤثری در تأمین سرمایه در گردش دامداران ایفا کند و این بخش همچنان با کمبود منابع مالی مواجه است. وی درباره اختلاف قیمت دام زنده و گوشت در بازار بیان کرد: دامدار، دام زنده را در شهرستانها با قیمت هر کیلوگرم ۶۸۰ هزار تومان و در تهران حدود ۷۲۰ هزار تومان میفروشد. بر این اساس، قیمت تمامشده گوشت گوسفندی درب کشتارگاه حدود یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومان است، اما همین گوشت در بازار تا دو میلیون تومان در هر کیلوگرم عرضه میشود که نشاندهنده فاصله قابل توجه قیمت از تولید تا مصرف است.
حبیب اسداللهنژاد، مدیرعامل اتحادیه مرغداران گوشتی، با بیان اینکه ظرفیت جوجهریزی کشور به بیش از ۱۷۰ میلیون قطعه در ماه رسیده است، گفت: این ظرفیت امکان تولید بیش از سه میلیون تن گوشت مرغ در سال را فراهم کرده، اما نیاز واقعی بازار پس از اصلاح نظام یارانهها کاهش یافته است. وی ادامه داد: برای تأمین نیاز کشور، جوجهریزی حدود ۱۲۰ میلیون قطعه در ماه کافی است، در حالی که در خردادماه حدود ۱۳۷ میلیون قطعه جوجهریزی انجام شد و حداقل ۲۰ میلیون قطعه مازاد بر نیاز بازار تولید شده است.
اسداللهنژاد با اشاره به زیان سنگین تولیدکنندگان اظهار کرد: قیمت تمامشده هر کیلوگرم مرغ زنده حدود ۲۸۰ هزار تومان است، اما این محصول در استانهای مختلف بین ۱۹۰ تا ۲۲۰ هزار تومان به فروش میرسد و مرغداران به ازای هر کیلوگرم مرغ زنده بین ۶۰ تا ۷۰ هزار تومان زیان میدهند. وی هشدار داد تداوم این شرایط میتواند موجب خروج تولیدکنندگان از چرخه تولید، کاهش تولید و در نهایت افزایش قیمت مرغ در آینده شود. مدیرعامل اتحادیه مرغداران گوشتی با اشاره به صدور مجوز صادرات ۱۰ هزار تن مرغ گفت: این میزان پاسخگوی مازاد تولید نیست و صادرات باید بهصورت مستمر و پایدار دنبال شود تا امکان حضور ایران در بازارهای خارجی و انعقاد قراردادهای بلندمدت فراهم شود.
اسداللهنژاد تأکید کرد: در ۲۵ روز گذشته مرغداران کشور بیش از ۱۴ هزار میلیارد تومان زیان دیدهاند و لازم است سیاستهای دولت به گونهای باشد که خسارتهای ناشی از تصمیمات دولتی که تولیدکنندگان در آن نقشی ندارند، به حداقل برسد.