همزمـان با مشـخص شـدن نتایـج مذا کـرات اسلامآباد و شکسـت برخی راهبردهـا از جملـه پیششـرط آزادسـازی دارایی هـای بلوکهشـده ایـران و یـا پیش شـرط آتشبـس در لبنان کـه بـه نتیجه نرسـید و همچنیـن اقدام خصمانـه آمریـکا در اعمـال بـه اصطلاح محاصـره دریایـی کـه بـه اعتقـاد برخـی، مهمتریـن و البتـه زیانبارتریـن خروجـی مذاکرات اسلامآباد بود، نگرانیهایـی نسـبت بـه تکـرار روندهـای خسـارتبار مذا کـرات هسـتهای در دهـه ۹۰)برجـام( در ایـن دور از گفتگوهـا شـکل گرفـت. ایـن نگرانیهـا بـا توجـه بـه تغییـر معادلـه رسـانهای دو طـرف در مذا کـرات و دسـت برتر آمریـکا در روایتسـازی در مقابـل سـکوت قابلتأمـل هیـات ایرانی تشـدید نیز شـده اسـت.
به گزارش گروه سیاسی نوبنیاد؛ ســـال ۹۴ و در پایان مذاکرات ویـــن زمانی که قرار بود وزرای خارجه ایـــران و ۱+۵ امضاهای خود را به یـــادگار بگذارند، جـــواد ظریف وزیر خارجـــه وقـــت کشـــورمان در کنـــار امضـــای خود نوشـــت: «مخلـــص عباس آقـــا و مجید آقـــا.» خطابـــی بـــه دو معـــاون وقـــت وزارت امـــور خارجـــه، عبـــاس عراقچی و مجیـــد تختروانچـــی. عراقچی امـــروز وزیـــر امـــور خارجه اســـت و تختروانچی معاون سیاسی ایـــن وزارتخانه. حضور این ترکیـــب در وزارت امور خارجه و البتـــه حضور عراقچی در هیات مذاکرهکننده ایـــران با آمریکا در اســلام آباد به همراه قرائـــن دیگر، نگرانیهـــا بابت تکرار روند منتهی بـــه توافق خســـارتبار برجام را تشـــدید کرده است.
عبـــاس عراقچی صرفـــا حامی برجـــام نبود. اظهارنظـــر ده ســـال قبل او مبنـــی بر تضمین بودن امضـــای کری وزیر خارجـــه وقت آمریکا در ادبیـــات سیاســـی ایـــران ماندگار شـــده و بـــه کنایـــهای از اعتمـــاد جریان غربگـــرا به وعدههـــای امریکاییها بدل شـــده اســـت.
پاییز ســـال ۹۴ عبـــاس عراقچی کـــه آن زمان رئیس ستاد پیگیری برجام بود، در سخنانی گفته بـــود: «آقای کری در ایـــن نامه اطمینان داده دولـــت آمریـــکا قانـــون مربوط بـــه لغو روادید را به گونهای اجـــرا خواهد کرد که هیچ تأثیری بر اجرای موفق برجـــام نگذارد. آنچه برای ما مهم اســـت این اســـت کـــه برجام در مرحله اجرا با هیچ گونه خدشـــه و صدمهای مواجـــه نشـــود، آقـــای کـــری این تضمیـــن را به عنوان وزیر خارجـــه آمریکا به صورت کتبی با امضای رســـمی داده است«. در چند بخش دیگر مصاحبه نیز عراقچی از لفظ «تضمین»اســـتفاده کرده بود.
قالیباف رئیس مجلس شـــورای اســـلامی نیز که در مذاکـــرات اســـامآباد ریاســـت هیات مذاکرهکننـــده ایرانـــی را بـــر عهده داشـــته، از حامیـــان برجـــام بودهاســـت. او در جریان رقابتهـــای انتخاباتی ســـال ۹۶ گفتـــه بود: «توافقنامه امروز یعنی برجام، تعهد کشـــور و حاکمیت اســـت و هیچ دولتی نمیتواند به هم بزند. اگـــر من توفیق خدمـــت پیدا کنم، حتماً پاســـداری میکنـــم از ایـــن توافقنامه ای کـــه انجام شـــده و ایـــن را هم مـــردم عزیز بداننـــد هـــر دولتی غیـــر از دولـــت فعلی هم بـــود همیـــن مســـیر را طـــی میکرد چـــرا که مجموعـــهای از نظام و حاکمیـــت تصمیم به مذاکره داشـــتند.»
عـــلاوه بـــر ترکیـــب هیـــات مذاکرهکننـــده، فرایندی کـــه در جریان مذاکرات اســلام آباد طی شـــد نیز واجد شـــباهتهایی بـــا برجام اســـت. مهمتریـــن انتقـــاد بـــه برجـــام، نقد بودن تعهدات ایران و در مقابل نســـیه بودن تعهدات غربیهـــا بـــود کـــه در نهایـــت و با وجود عمـــل ایران به انجـــام تکالیف خود نیز هیچوقت محقق نشـــد. در جریان مذاکرات اسلامآباد نیز شـــاهد بودیم که آمریکا، امتیاز مذاکره مســـتقیم با هیات ایرانی را گرفت؛ اما پیششـــرطهایی کـــه مدنظر طـــرف ایرانی بـــود و قـــرار هـــم بـــود کـــه قبـــل از مذاکرات محقق شـــود، مبهـــم مانـــد؛ از جملـــه آزادی داراییهای بلوکهشده و همچنین آتشبس در جبهـــه لبنان.
به ایـــن فهرســـت میتـــوان امید بـــه نتیجه گرفتن از مذاکـــره بـــا آمریـــکا را هـــم اضافه کرد. اگر کلیـــدواژه اعضای دولـــت روحانی در زمـــان برجام، عبارت عجیـــب «برد برد» بـــود، اکنـــون نیـــز از هیـــات مذاکرهکننـــده ایرانـــی صداهایـــی مبنـــی بـــر امیـــد بـــه نتیجهبخـــش بـــودن مذاکـــره با قاتـــل رهبر شـــهید انقـــلاب شـــنیده میشـــود. مهدی محمـــدی مشـــاور رئیـــس مجلـــس کـــه در مذاکـــرات اســـامآباد حضـــور داشـــت و در دوره برجـــام نیز بـــا عبارت «توافـــق متوازن» از توافـــق خســـارتبار هســـتهای حمایـــت میکـــرد، اخیراً در گزارشـــی از مذاکـــرات پاکســـتان مدعی شـــده اســـت: «ببینید ما در اســلام آباد در موقعیتی قرار داشـــتیم که یک امتیـــاز قابل توجـــه از دشـــمن بگیریم، به نظر من به دلیـــل اینکه ایران ایســـتادگی کرد بـــر حقـــوق هســـتهای خـــودش، طرف مقابـــل مذاکـــرات را نـــاکام .گذاشـــت.« بـــه عبارتی مشـــاور رئیس مجلس معتقد است چنانچـــه در اســـامآباد بر حقوق هســـتهای «ایســـتادگی» نمیشـــد، آمریکا مذاکرات را ناکام نمیگذاشـــت و ایران نیز «امتیاز قابل توجـــه» میگرفت.