قیمت نفت در حالی روز جمعه بر اساس قراردادهای آتی به زیر ۱۱۰ دلار بازگشت که معاملهگران نفتی خود را برای سناریوی نفت ۲۰۰ تا ۳۰۰ دلاری آماده میکنند.
به گزارش گروه اقتصاد نوبنیاد؛ در پی تشدید محاصره دریایی آمریکا علیه ایران و ناتوانی واشنگتن در دستیابی به اهداف خود، دونالد ترامپ در اقدامی بیسابقه، مقامات ارشد حوزه انرژی و مدیران عامل شرکتهای بزرگ نفتی را به کاخ سفید دعوت کرد. با این حال، ذخایر بنزین آمریکا در ۲۴ آوریل به ۲۲۲ میلیون بشکه کاهش یافت که پایینترین میزان در این زمان از سال طی بیش از یک دهه گذشته است.
فایننشال تایمز گزارش داد که پس از اظهارات روز پنجشنبه دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، خطاب به مدیران شرکتهای نفتی مبنی بر اینکه محاصره تنگه هرمز میتواند ماهها ادامه یابد، بازارها بهتدریج احتمال وقوع یک درگیری بسیار طولانیمدت را در قیمتگذاریهای خود لحاظ میکنند. با این حال، معاملهگران هشدار دادهاند که بازار نفت تا چهار هفته دیگر به یک «نقطه عطف» خواهد رسید که قیمتها را بهطور قابلتوجهی افزایش میدهد؛ چراکه محاصره تنگه هرمز باعث کاهش ذخایر جهانی به زیر سطوح بحرانی شده است.
معاملهگران و تحلیلگران معتقدند ذخایر جهانی نفت خام، بنزین، گازوئیل و سوخت جت تا پایان ماه می به سطوح بحرانی خواهد رسید و در آن مقطع، قیمتها با جهشی سریع مواجه خواهند شد.
فردریک لاسر، رئیس تحقیقات شرکت «گانور» (از بزرگترین معاملهگران نفت در جهان)، در این باره گفت: ما ماهها وقت نداریم. او هشدار داد که «درد عظیمی» در انتظار است؛ زیرا اقتصادها مجبور به توقف مصرف سوخت خواهند شد. وی افزود: این وضعیت فراتر از بنزینِ جایگاههای سوخت و تعطیلی صنایع است و به رکود ختم خواهد شد. نقطه عطف بهوضوح ماه ژوئن (ماه آینده) است؛ زمانی که شرایط حتماً باید تغییر کند.
آمریتا سن، بنیانگذار مؤسسه مشاوره انرژی اسپکتز، نیز اظهار داشت: اگر جنگ تا پایان ژوئن ادامه یابد، تمام ذخایر تخلیه خواهد شد. در آن صورت، اساساً هر قیمتی را میتوان برای نفت متصور شد، چون دیگر هیچ ذخیرهای نخواهیم داشت. وی با بیان اینکه تغییر قیمتگذاری از امروز آغاز میشود و انتظار میرود قیمت نفت خام و فرآوردهها افزایش یابند، پیشبینی کرد که قیمت آتی نفت برنت (شاخص بینالمللی) میتواند به ۱۵۰ تا ۲۰۰ دلار در هر بشکه برسد.
هلیما کرافت، رئیس استراتژی جهانی کالا در بخش بازارهای سرمایه «آربیسی»، گفت: ممکن است در آستانه تغییر رویکرد باشیم؛ زیرا مردم در حال درک این موضوع هستند که پیامهای آمریکا لزوماً نشاندهنده واقعیت نیست. اگر محاصره در تمام ماه می ادامه یابد، قیمت نفت میتواند از اوج سال ۲۰۲۲ که نزدیک به ۱۴۰ دلار در هر بشکه بود، فراتر رود. او اشاره کرد که کاخ سفید در ابتدا در القای این پیام که جنگ کوتاه خواهد بود بسیار موفق عمل کرد، اما اکنون به نظر میرسد این درگیری میتواند تمام تابستان ادامه یابد.
لاسر هشدار داد که قیمتهای بالا، صنایع را مجبور به پرداخت هزینههای گزاف یا تعطیلی میکند و زمانی که اقتصادها وارد رکود شوند، حتی در صورت ازسرگیری جریان انرژی از تنگه هرمز، ماهها طول میکشد تا شتاب اقتصادی دوباره مثبت شود.
نزدیک شدن به پرتگاه نفتی
بلومبرگ نیز با انتشار گزارشی از هشدار سه غول نفتی آمریکایی خبر داد و نوشت: بزرگترین شرکتهای نفتی آمریکا هشدار میدهند که هرچه تنگه هرمز بیشتر بسته بماند، بازار جهانی نفت خام به نقطه عطفِ قیمتهای بالاتر نزدیکتر میشود. این شرکتها تأکید میکنند که با تداوم انسداد این گذرگاه آبی، جهان در حال مصرف ذخایر تجاری، ذخایر استراتژیک و نفت خامی است که پیش از آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران در مخازن و کشتیها ذخیره شده بود. شرکتهای اکسونموبیل، شورون و کونوکوفیلیپس اعلام کردند که این منابع تا ماههای مارس و آوریل به «مهار» قیمتها کمک کردند، اما این وضعیت نمیتواند برای همیشه ادامه یابد.
رکوردشکنی قیمتها در آمریکا
تحلیلگران برجسته آمریکایی فهرستی از جهش قیمتهای انرژی و کالا در بازارهای این کشور منتشر کردند. طبق این فهرست، سوخت جت با ۸۰ درصد افزایش، بیشترین جهش قیمت را داشته است. در رتبههای بعدی، گوگرد با ۶۸ درصد و نفت کوره با ۵۶ درصد قرار دارند. قیمت گازوئیل و بنزین نیز بهترتیب با رشد ۴۸ و ۴۷ درصدی همراه شده که پیامد مستقیم آن افزایش هزینههای حملونقل و گرمایش منازل در فصل سرما است.
همزمان، بازار محصولات کشاورزی نیز بیتأثیر نمانده و قیمت اوره (کود شیمیایی) ۴۷ درصد و سایر کودهای کشاورزی ۲۳ درصد افزایش یافته است. کارشناسان اقتصادی هشدار میدهند که با تداوم این روند، فشار هزینههای انرژی به تمام بخشهای اقتصادی سرایت کرده و کسری بودجه خانوارهای آمریکایی را تشدید خواهد کرد. در همین حال، قیمت بنزین در آمریکا هر روز رکورد جدیدی ثبت میکند.
آمارها نشان میدهد آمریکاییها تنها در روز جمعه ۱۲۵ میلیون دلار بیشتر از هفته قبل برای خرید بنزین هزینه کردهاند. پایگاه «گسبادی» اعلام کرد که قیمت هر گالن بنزین در آمریکا به ۴.۴۵ دلار رسیده است؛ در حالی که متوسط قیمت بنزین پیش از درگیری آمریکا و اسرائیل با ایران، ۲.۸۰ دلار بود.
چین اجرای تحریمها علیه ایران را ممنوع کرد
در همین حال وزارت بازرگانی چین اعلام کرد: یک دستور منع حقوقی برای بیاثر کردن تحریمهای آمریکا علیه پنج شرکت پالایشی چینی که به خرید نفت از ایران متهم شدهاند، صادر کرده است. بر اساس این دستور هیچ نهادی مجاز به بهرسمیت شناختن، اجرا یا تبعیت از تحریمهای اعمالشده از سوی آمریکا علیه پنج شرکت نیست. وزارت بازرگانی چین اسامی این شرکتها را به این شرح اعلام کرد: پالایشگاه «هنگلی پتروشیمی» (دالیان) و پالایشگاههای موسوم به «تیپات» شامل «گروه پتروشیمی جینچنگ شاندونگ»، «گروه شیمیایی هبئی شینهای»، «پتروشیمی شوگوانگ لوکینگ» و «شیمیایی شاندونگ شینگشینگ».