به گزارش گروه اقتصادی نوببنیاد، مرکز آمار ایران عصر روز گذشته و در واکنش به گزارش روزنامه نوبنیاد، بالاخره با تأخیر چندروزه نرخ تورم فروردینماه ۱۴۰۵ را منتشر کرد. گزارش این مرکز از شاخص قیمت مصرفکننده خانوارهای کشور در حالی منتشر شد که سیاست ارزی دولت چهاردهم با هدف تکنرخی شدن ارز از نیمه دیماه ۱۴۰۴ اجرایی شد و اثر خود را در نرخ تورم در سه ماه گذشته گذاشته است. فروردین امسال سومین ماه پس از اجرای سیاست ارزی دولت و حذف ارز ترجیحی است.
گزارش شاخص قیمت مصرفکننده در فروردین ۱۴۰۵ نشان میدهد اگرچه آهنگ تورم ماهانه اندکی تعدیل شده، اما تورم نقطهبهنقطه و سالانه همچنان در مسیر افزایشی قرار دارد؛ وضعیتی که بیشترین فشار آن بر دهکهای پایین و سبد خوراکی خانوارها وارد شده است.
این گزارش نشان میدهد بازار قیمتها در آغاز سال ۱۴۰۵ با استمرار روند افزایشی همراه بوده است، بهطوریکه شاخص قیمت مصرفکننده به ۵۶۹.۳ رسیده که نسبت به ماه قبل (تورم ماهانه) ۵ درصد افزایش نشان میدهد. در عین حال، تورم نقطهبهنقطه با ثبت رقم ۷۳.۵ درصد و تورم سالانه با رسیدن به ۵۳.۷ درصد، تصویری روشن از تداوم فشار تورمی در اقتصاد کشور ارائه میدهد. این در حالی است که هر دو شاخص نسبت به ماه قبل افزایش یافتهاند و نشان میدهند روند تورم همچنان صعودی است. گزارش مرکز آمار نشان میدهد کالاهای خوراکی همچنان موتور تورم کشور هستند؛ بهطوریکه در هر سه شاخص ماهانه، نقطهبهنقطه و سالانه، تورم خوراکیها بالاتر از تورم غیرخوراکی است.
تورم نقطهای خوراکیها به ۱۱۶.۸ درصد رسید
تورم نقطهبهنقطه در فروردین ۱۴۰۵ به این معناست که خانوارهای کشور برای خرید یک سبد یکسان از کالاها و خدمات نسبت به فروردین سال گذشته بهطور متوسط ۷۳.۵ درصد بیشتر هزینه کردهاند. این شاخص نسبت به ماه قبل ۱.۷ واحد درصد افزایش داشته و بیانگر تشدید فشار هزینهای در مقیاس سالانه است. تورم کل نقطهبهنقطه در مناطق شهری ۷۱.۸ درصد و در روستاها ۷۳.۵ درصد اعلام شد. همچنین تورم نقطهبهنقطه برای خوراکیها، آشامیدنیها و دخانیات ۱۱۵.۷ درصد و برای غیرخوراکیها ۵۱.۳ درصد بود. بیشترین تورم نقطهای به دخانیات با ۱۳۴.۷ درصد و خوراکیها و آشامیدنیها با ۱۱۵.۴ درصد تعلق دارد. تورم خود خوراکیها بهتنهایی ۱۱۶.۸ درصد ثبت شده است.
شتاب تورم ماهانه کم شد
تورم ماهانه در فروردین ۵ درصد ثبت شده که نسبت به ماه قبل ۰.۶ واحد درصد کاهش یافته است. در این میان، تورم گروه خوراکیها، آشامیدنیها و دخانیات ۵.۶ درصد و تورم کالاهای غیرخوراکی و خدمات ۴.۵ درصد بوده است. بیشترین افزایش ماهانه مربوط به دخانیات با ۱۲.۵ درصد، بهداشت و درمان با حدود ۹.۵ درصد، ارتباطات با ۸.۸ درصد و روغنها و چربیها با ۷.۷ درصد بوده است؛ در حالی که آموزش و مسکن، آب، برق، گاز و سایر سوختها کمترین رشد ماهانه را تجربه کردهاند.
افزایش ۳.۱ واحد درصدی تورم سالانه
طبق این گزارش، در بخش تورم سالانه نیز روند افزایشی ادامه دارد و این شاخص در فروردین ۱۴۰۵ به ۵۳.۷ درصد رسیده که نسبت به ماه قبل ۳.۱ واحد درصد افزایش نشان میدهد. این موضوع بیانگر آن است که میانگین سطح قیمتها در یک سال گذشته همچنان در حال افزایش بوده است. در نهایت، تورم سالانه در پایان فروردین امسال برای خوراکیها ۷۴.۸ درصد و برای غیرخوراکیها ۴۳ درصد بود. همچنین مقایسه مناطق شهری و روستایی نشان میدهد تورم در مناطق روستایی شدیدتر بوده است؛ بهطوریکه تورم سالانه در مناطق روستایی به ۷۵.۷ درصد رسیده، در حالی که این شاخص در مناطق شهری ۷۴.۶ درصد بوده است.
بررسی تورم به تفکیک دهکهای هزینهای نشان میدهد فشار تورمی بهطور یکنواخت توزیع نشده است. دهک اول با تورم سالانه حدود ۵۷.۵ درصد بیشترین فشار را تحمل کرده، در حالی که این رقم برای دهک دهم حدود ۵۲ درصد بوده است. دامنه تغییرات تورم بین دهکها از ۵۲ تا ۵۸.۲ درصد متغیر است و فاصله تورمی آنها به ۶.۲ واحد درصد رسیده که نسبت به ماه قبل افزایش یافته است.
جزئیات گروه خوراکیها نشان میدهد این بخش همچنان مهمترین کانون فشار تورمی است؛ بهطوریکه برخی اقلام مانند روغنها و چربیها تورم نقطهای ۲۳۳.۶ درصد، گوشت ۱۴۰.۹ درصد و نان و غلات ۱۳۸.۹ درصد را ثبت کردهاند. این ارقام نشان میدهد هزینه تأمین نیازهای اساسی غذایی برای خانوارها به شکل چشمگیری افزایش یافته است. در مقابل، گروه مسکن، آب، برق و گاز با تورم ماهانه ۱.۹ درصد و تورم نقطهای ۳۴.۲ درصد رشد کمتری داشته است.
دادههای گزارش فروردین ۱۴۰۵ نشان میدهد اقتصاد کشور با ترکیبی از تورم بالا، فشار شدید بر کالاهای اساسی و افزایش نابرابری تورمی مواجه است. اگرچه کاهش جزئی تورم ماهانه میتواند نشانهای از کند شدن شتاب افزایش قیمتها باشد، اما افزایش تورم نقطهای و سالانه نشان میدهد سطح عمومی قیمتها همچنان در مسیر صعودی قرار دارد و معیشت خانوارها، بهویژه اقشار کمدرآمد، تحت فشار جدی باقی مانده است.
افزایش ۲۱ واحد درصدی تورم نقطهای در ۴ ماه
بررسی روند تورم کشور نشان میدهد این شاخص از دیماه سال گذشته و پس از اجرای طرح دولت برای تکنرخی کردن ارز، مسیر رو به رشد را در پیش گرفته است؛ بهطوریکه تورم ماهانه از دیماه تاکنون به ترتیب ۷.۹، ۹.۴، ۵.۶ و ۵ درصد ثبت شده است. همچنین نرخ تورم نقطهبهنقطه از ۵۲.۶ درصد در پایان آذر سال گذشته به ۷۳.۵ درصد در پایان فروردین امسال رسیده که رشد حدود ۲۱ واحد درصدی را نشان میدهد. تورم سالانه نیز از ۴۲.۲ درصد در پایان آذر سال گذشته به ۵۳.۷ درصد در پایان فروردین سال جاری رسیده که بیانگر رشد بیش از ۱۱ واحد درصدی است.