به گزارش گروه اقتصادی روزنامه نوبنیاد؛ بر اساس گزارش دیروز (۳۱ تیر) رویترز، پاکستان از دولت آمریکا خواسته است یک تسهیلات تثبیت نرخ ارز به ارزش ۱۰ میلیارد دلار در اختیار این کشور قرار دهد. این درخواست در نامهای خطاب به اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، مطرح شده و هدف آن ایجاد یک «تسهیلات دوجانبه حمایت از تثبیت نرخ ارز» با سررسید حداکثر پنجساله عنوان شده است. به نوشته رویترز، این نخستین بار است که چنین درخواستی رسانهای میشود و در صورت موافقت واشنگتن، میتواند به اقتصاد بحرانزده پاکستان کمک کند تا ذخایر ارزی خود را تقویت، فشار بر ارزش روپیه را کاهش و وابستگی خود به منابع مالی نهادهای بینالمللی را کمتر کند. رویترز تأکید میکند که این درخواست درست پس از ایفای نقش پاکستان در میانجیگری مذاکرات مربوط به جنگ ایران مطرح شده است؛ موضوعی که جایگاه دیپلماتیک اسلامآباد را ارتقا داد و امیدها را برای کسب حمایتهای اقتصادی بیشتر از آمریکا و سایر شرکای بینالمللی افزایش داد. هرچند هیچ مقام رسمی پاکستانی این ارتباط را بهطور مستقیم تأیید نکرده است، اما همزمانی دو رویداد این برداشت را تقویت میکند که اسلامآباد تلاش دارد از افزایش وزن سیاسی خود در تحولات منطقه، برای بهبود موقعیت اقتصادی و مالیاش نیز بهره بگیرد.
پاکستان طی سالهای اخیر یکی از دشوارترین دورههای اقتصادی خود را پشت سر گذاشته است. این کشور در سال ۲۰۲۳ تنها با دریافت بسته سه میلیارد دلاری صندوق بینالمللی پول از خطر نکول بدهی نجات یافت و پس از آن نیز موفق شد یک برنامه هفت میلیارد دلاری تسهیلات توسعهیافته از این نهاد دریافت کند. با وجود این کمکها، رویترز مینویسد اقتصاد پاکستان همچنان به تأمین مالی خارجی وابسته است. ذخایر ارزی این کشور هنوز به پرداختهای صندوق بینالمللی پول، تمدید وامها و سپردههای چین و عربستان سعودی متکی است؛ وضعیتی که اقتصاد پاکستان را در برابر هرگونه تأخیر در حمایت شرکای خارجی آسیبپذیر کرده است. این آسیبپذیری در ماه آوریل امسال نیز آشکار شد؛ زمانی که پاکستان حدود ۳.۵ میلیارد دلار، معادل یکپنجم کل ذخایر ارزی خود را به امارات متحده عربی بازپرداخت کرد و همزمان عربستان سعودی سه میلیارد دلار حمایت مالی جدید در اختیار اسلامآباد قرار داد. رویترز در گزارش خود تأکید کرد که دریافت تسهیلات ۱۰ میلیارد دلاری آمریکا میتواند بخشی از این وابستگی را کاهش دهد. آنچه پاکستان درخواست کرده، یک وام یا کمک مالی معمولی نیست، بلکه تسهیلات تثبیت نرخ ارز است؛ ابزاری که وزارت خزانهداری آمریکا تنها در موارد خاص از طریق صندوق تثبیت نرخ ارز در اختیار دولتهای خارجی قرار میدهد. این تسهیلات میتواند به شکل تأمین دلار، قراردادهای سوآپ ارزی یا تضمینهای مالی ارائه شود و هدف آن تقویت ذخایر ارزی کشورها و ایجاد ثبات در بازار ارز است. رویترز یادآوری میکند که چنین حمایتهایی بسیار نادر هستند. به همین دلیل، در صورت موافقت آمریکا با درخواست پاکستان، این اقدام تنها یک حمایت مالی نخواهد بود، بلکه پیامی سیاسی نیز در بر خواهد داشت؛ پیامی که از نگاه تحلیلگران میتواند نشانهای از تقویت روابط دو کشور باشد.
رویترز در گزارش خود تصریح میکند که درخواست پاکستان پس از نقشآفرینی این کشور در میانجیگری مذاکرات مربوط به جنگ ایران مطرح شده است. همزمان، محمد اورنگزیب، وزیر دارایی پاکستان، در دیدار با وزیر خزانهداری آمریکا، آسیبپذیری اقتصاد کشورش در برابر تحولات ژئوپلیتیکی منطقه را مطرح کرده و خواستار حمایت بیشتر واشنگتن برای افزایش ذخایر ارزی، بهبود رتبه اعتباری و دسترسی بهتر پاکستان به بازارهای مالی بینالمللی شده است. از سوی دیگر، رویترز یادآور میشود که مؤسسه اعتبارسنجی فیچ نیز هشدار داده است افزایش هزینههای انرژی و اختلال احتمالی در زنجیره تأمین ناشی از بحران خاورمیانه میتواند ذخایر ارزی پاکستان را بهشدت تحت فشار قرار دهد.