به گزارش گروه اقتصادی روزنامه نوبنیاد؛ صادرات نفت ایران در سالهای پایانی دولت حسن روحانی، تحت فشار تحریمهای آمریکا با افتی چشمگیر مواجه شد و درآمدهای نفتی کشور به پایینترین سطوح خود رسید. در سال ۲۰۲۰، همزمان با تشدید تحریمها پس از خروج آمریکا از برجام و ضعف در مقابله مؤثر با محدودیتها، درآمد نفتی ایران به حدود ۵میلیارد دلار سقوط کرد و صادرات نفت و میعانات نیز به حدود ۳۴۳ هزار بشکه در روز کاهش یافت. با آغاز به کار دولت سیزدهم از شهریور ۱۴۰۰ (آگوست ۲۰۲۱)، رویکرد تازهای در حوزه دیپلماسی انرژی و فروش نفت در پیش گرفته شد. این دولت با ایجاد زیرساختهای جدید در بازاریابی، متنوعسازی مقاصد صادراتی و بهکارگیری سازوکارهای نوین تجاری، زمینه تداوم و افزایش صادرات نفت را فراهم کرد؛ زیرساختی که حتی پس از پایان فعالیت این دولت در شهریور ۱۴۰۳ و آغاز دولت چهاردهم نیز استمرار یافته است.
گزارش اداره اطلاعات انرژی آمریکا وابسته به وزارت انرژی این کشور نشان میدهد درآمد حاصل از صادرات نفت خام و میعانات گازی ایران طی سالهای اخیر روندی صعودی داشته و در سال ۲۰۲۵ به ۴۸ میلیارد دلار رسیده است؛ رقمی که حدود ۱۰ برابر درآمد سال ۲۰۲۰ است. در سال ۲۰۲۰ درآمد نفتی ایران به دلیل خروج آمریکا از برجام و اهمال دولت وقت ایران در مقابله با تحریم ها به حدود ۵ میلیارد دلار کاهش یافته بود اما در سال های بعد روند درآمد ایران از فروش نفت صعودی شد. این درآمد در سال ۲۰۲۱ به ۱۹ میلیارد دلار، در سال ۲۰۲۲ به ۳۸ میلیارد دلار، در سال ۲۰۲۳ به ۴۳ میلیارد دلار و در سال ۲۰۲۴ به ۴۹ میلیارد دلار افزایش یافته بود. کاهش یک میلیارد دلاری درآمد در سال ۲۰۲۵ نسبت به سال قبل، ناشی از افت قیمت جهانی نفت عنوان شده، نه کاهش صادرات.
طبق گزارش وزارت انرژی آمریکا، صادرات نفت و میعانات ایران در سال ۲۰۲۵ به یک میلیون و ۵۷۶ هزار بشکه در روز رسیده که نسبت به رقم یک میلیون و ۴۴۵ هزار بشکه در روز در سال ۲۰۲۴، رشد ۹ درصدی را نشان میدهد. این ارقام بیانگر احیای قابل توجه ظرفیت صادراتی ایران طی پنج سال گذشته است.
در همین راستا، جیدی ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا، نیز اذعان کرده است که ایران بدون ارائه تخفیفهای ویژه نفت خود را به فروش میرساند و تحریمها کارآیی چندانی در جلوگیری از صادرات نفت ایران نداشتهاند. این اعتراف صریح، مؤید نقش دولت سیزدهم در خنثیسازی تحریمها و بازگرداندن ایران به جایگاه مؤثر در بازار جهانی انرژی است.
