امیرحسین ثابتی، نماینده مردم تهران در مجلس و عضو کمیسیون اصل ۹۰، در جلسه این کمیسیون با حضور عبدالناصر همتی، رئیس‌کل بانک مرکزی، گفت: واقعیت این است که بانک مرکزی در برخورد با بانک‌های متخلف، چه دولتی و چه غیردولتی (به‌ویژه بانک‌های خصوصی)، تمام توان خود را به کار نگرفته و همچنان بسیاری از مسائل با تعارف پیش می‌رود. او با اشاره به شرایط اقتصادی کشور و ضرورت اصلاح نظام بانکی بیان کرد: جنگ، تورم، فشارها، مشکلات و شکاف‌ها به حداکثر خود رسیده است. انتظار می‌رفت پس از جلسه اردیبهشت‌ماه امسال با آقای همتی در بانک مرکزی، اقدامات جدی‌تری انجام شود. در همان جلسه تأکید کردم که در موضوع بانک‌های خصوصی بایستید و با آن‌ها مقابله کنید؛ مجلس نیز از شما حمایت خواهد کرد.
ثابتی تأکید کرد: بانک مرکزی برای برخورد با بانک‌های متخلف، هیچ خلأ قانونی ندارد و می‌تواند رأساً اقدام کند. بزرگ‌ترین نمونه این برخوردها، بانک آینده بود که به‌اصطلاح شاخ آن شکسته شد؛ با این حال، جای تعجب است که چرا از ۶ ماه پیش تاکنون، بانک جدیدی به فهرست برخوردهای جدی اضافه نشده است. این رویکرد می‌تواند برای بانک سرمایه، بانک دی یا بسیاری از بانک‌های دیگر نیز اعمال شود. این نماینده مجلس گفت: مشکل اصلی کشور در ماجرای بانک آینده، عملکرد قوه قضاییه بود؛ حتی اگر بانک مرکزی تمام توان خود را به کار می‌گرفت، باز هم این مسئله وجود داشت. درباره انحلال بانک آینده تا زمانی که آقای اژه‌ای شخصاً پای کار نیامد، کار پیش نرفت. وقتی رئیس قوه قضاییه وارد میدان شد، ماجرا جلو رفت.
بانک‌ها قانون را اجرا نمی‌کنند
وی خطاب به رئیس‌کل بانک مرکزی با بیان اینکه بانک‌ها ام‌الفساد اقتصاد کشور هستند، افزود: تا زمانی که بانک‌ها در کشور هر کاری بخواهند انجام دهند، هر تخلفی مرتکب شوند، بنگاهداری کنند، به هر کسی مایل باشند وام‌های بی‌ضابطه بدهند و نظارت بر آن‌ها حداقلی باشد، اتفاق بهتری رخ نخواهد داد. با این حال، در برخی موارد نیز به‌جای نظارت جدی، شاهد برگزاری جلسات بی‌نتیجه هستیم. نماینده مردم تهران در مجلس ادامه داد: افزایش قیمت دلار به ۲۷۰ هزار تومان، تا حد کمی ناشی از شرایط جنگی است و بخش بسیار زیادی از آن به آشفتگی و رهاشدگی اقتصاد کشور بازمی‌گردد. عضو کمیسیون اصل ۹۰ مجلس در ادامه گفت: ماده ۵۴ قانون برنامه هفتم، بانک مرکزی را مکلف کرده است که اگر بانکی در طول سال، ۲۰ درصد تسهیلات خود را به حوزه مسکن اختصاص نداد، رشد ترازنامه آن بانک را محدود کند. اکنون بگویید کدام بانک‌ها این تکلیف را انجام نداده‌اند؟ برخوردی که بانک مرکزی باید طبق قانون انجام می‌داد، چه شد؟ میانگین پرداخت تسهیلات به مسکن توسط بانک‌ها ۵ درصد است و در خوش‌بینانه‌ترین حالت به ۱۰ درصد می‌رسد. بانک مرکزی باید اعلام کند که بانک‌ها قانون را رعایت نکردند، اما چنین گزارشی ارائه نشده است.
جهش نرخ ارز بعد از مصاحبه همتی
ثابتی در ادامه، با اشاره به افزایش نرخ ارز خطاب به همتی گفت: در شرایط کنونی کشور، وضعیت معیشت مردم بسیار دشوار است. دلار به ۲۷۰ هزار تومان رسیده و بیم آن می‌رود که در روزهای آینده به ۳۰۰ هزار تومان برسد. دفعه قبل که به برنامه گفت‌وگوی ویژه خبری رفتید، پس از آن با یک سیگنال اشتباه، نرخ ارز از ۱۸۷ هزار تومان به ۲۷۰ هزار تومان جهش کرد. وی با اشاره به اظهارات قبلی همتی درباره وضعیت صادرات نفت گفت: روزی که به بانک مرکزی آمدید، نرخ دلار حدود ۱۴۰ هزار تومان بود و جنگ قیمت را به ۱۸۷ هزار تومان رساند، اما وقتی در روز ۲۸ مرداد در گفت‌وگوی ویژه خبری گفتید فروش نفت صفر شده، جهش قیمت ارز آغاز شد؛ هرچند وزیر نفت روز بعد از مصاحبه شما گفت این حرف اشتباه است. ما نیز پیگیری کردیم و مشخص شد این ادعای شما درست نبوده است. ثابتی افزود: آیا این اشتباه از سوی رئیس بانک مرکزی کشور قابل‌قبول است؟ منظور شما درآمد نفت بود یا هر موضوع دیگری، باید دقیقاً مشخص شود چه گفتید. آقای همتی، حتی اگر چنین وضعیتی هم وجود داشت، نباید در مقابل دوربین می‌گفتید که صادرات نفت صفر است. از شما به‌عنوان رئیس بانک مرکزی خواهش می‌کنم حرفی نزنید که کوچک‌ترین سیگنال منفی به بازار بدهد. این نماینده مجلس گفت: زمانی که در وزارت اقتصاد حضور داشتید، در بسیاری از مصاحبه‌هایتان سیگنالی وجود داشت که ممکن است طلا یا دلار گران شود. مسئله فقط آن چیزی نیست که می‌گویید؛ مهم این است که چه سیگنالی به بازار داده می‌شود و چه واکنشی پس از آن رخ می‌دهد. مردم چندین هزار میلیارد تومان پول سرگردان در اختیار دارند و میان خرید دلار و طلا انتخاب می‌کنند؛ باید دید این اظهارات چه اثری بر تصمیم آن‌ها می‌گذارد.
قرار بود فاصله ارز رسمی با بازار آزاد حذف شود!
ثابتی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به سیاست حذف ارز ترجیحی و تک‌نرخی کردن ارز بیان کرد: استدلال دولت برای حذف ارز ترجیحی چه بود؟ قرار بود تک‌نرخی کردن ارز، فساد را از بین ببرد و فاصله دلار نیمایی با بازار آزاد را حذف کند، اما امروز فاصله این دو نرخ به ۱۰۰ هزار تومان رسیده است. این نماینده مجلس با اشاره به روند افزایش نرخ ارز در دولت شهید رئیسی و دولت فعلی گفت: در سه سال دولت شهید رئیسی، قیمت دلار از حدود ۳۰ هزار تومان به ۶۰ هزار تومان رسید و دو برابر شد، اما در دو سال اخیر، قیمت دلار پنج برابر شده است. وی خطاب به همتی گفت: چند ماه پیش جوانی در خیابان از شما پرسید چرا دلار گران شده و پاسخ دادید جنگ است؛ همان جوان گفت قبل از جنگ چرا دلار گران شد و باز گفتید تحریم‌ها عامل آن است. با این وضعیت، بودن یا نبودن بانک مرکزی چه تفاوتی دارد؟ قیمت اکنون به ۲۷۰ هزار تومان رسیده است. در طول ۹ ماه حضور شما در بانک مرکزی، قیمت دلار ۱۳۰ هزار تومان افزایش یافته است. از قیمت ۲۷۰ هزار تومانی ارز، ۱۸۰ هزار تومان آن مربوط به دوره‌‌هایی بوده که رئیس بانک مرکزی یا وزیر اقتصاد بوده‌اید.
ثابتی ادامه داد: در دولت روحانی رئیس بانک مرکزی بودید و قیمت ارز افزایش یافت؛ وزیر اقتصاد شدید و باز هم قیمت ارز بالا رفت. سیاست‌های شما، چه از طریق اظهارات و چه از طریق ارزپاشی‌ها، در افزایش قیمت ارز مؤثر است و سرعت رشد قیمت دلار در دوره تصدی شما، همواره بیشتر از دوره‌های دیگر بوده است. این نماینده مجلس با اشاره به تأثیر شرایط خارجی بر بازار ارز گفت: ممکن است محاصره شدیدتر شود و صادرات قطع گردد، اما درآمد نفتی کشور ۳۶ میلیارد دلار بوده است؛ اکنون درآمد نفتی چقدر است؟ اگر استدلال‌تان این است که تمام افزایش قیمت ارز به عوامل بیرونی مربوط می‌شود، باید درباره این ارقام نیز توضیح دهید. واقعاً اگر استعفا دهید، شاید اتفاق بهتری بیفتد.
